İzmir’de empati parkuru: Engelleri deneyimleyerek fark ediyorlar

Tekerlekli sandalye ile rampa çıkmaktan karanlık odada yön bulmaya, duyusal hassasiyetleri deneyimlemekten öğrenme güçlüğünü anlamaya uzanan eğitimlerle, farklılıklara saygı duyulması ve toplumsal farkındalığın geliştirilmesi hedefleniyor.
 
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Limontepe Farkındalık Merkezi’nde düzenlediği uygulamalı eğitimlerle engelli bireylerin günlük yaşamda karşılaştığı güçlükleri görünür kılıyor. Eğitimlerde katılımcılar, bu zorlukları deneyimleyerek empati kuruyor ve toplumsal farkındalık kazanıyor.
 
Farklı engel gruplarının yaşamlarını deneyimliyorlar

İlkokul 4. sınıftan itibaren her yaştan kişinin katılabildiği programlar, ön testle başlıyor. Katılımcılara farklı engel gruplarının günlük yaşamda karşılaştığı güçlükler hakkında bilgi veriliyor. Ardından tekerlekli sandalye parkuru, karanlık oda, duyusal hassasiyet ve öğrenme güçlüğüne yönelik uygulamalarla bu zorlukları deneyimlemeleri sağlanıyor. Eğitim sonunda yapılan testle katılımcıların farkındalık düzeylerindeki değişim değerlendiriliyor.
 
“Saygı, empati ve davranış değişikliği”

Çalışmalar hakkında bilgi veren Limontepe Farkındalık Merkezi Sorumlusu Nilüfer Akyüz, “Merkezimizde engellilikle ilgili farkındalık çalışıyoruz. Günlük yaşamda bir araç, bir rampanın önüne park edebiliyor ya da bir kafe masasını kılavuz çizginin üstüne koyabiliyor. Engelli olmayanlar için çok sıradan olan bir şey, engelliler için büyük bir sorun oluyor. Burada önce farklılıklara saygı duymayı, bir davranış değişikliği oluşturmayı amaçlıyoruz. İlkokul 4. sınıftan itibaren katılımcıları merkezimize alabiliyoruz ve eğitimlerin ardından değişimlerini fark edebiliyoruz. Katılımcılar, burada öğrendiklerini çevresiyle de paylaşıyor” dedi.
 
“Bu merkezde tam anlamıyla empati kurduk”

Eğitim ve farkındalık programına katılan lise öğrencisi Demir Aktop, “Tekerlekli sandalyeyi rampada kullanmak zordu. Ülkemizde çoğu rampanın eğimi yüzde 6’nın üzerine ve bu yüzden tekerlekli sandalyeli vatandaşlar gidecekleri yere kolay ulaşamıyor. Parkuru tamamladığımızda rampanın sonuna bir araba park edilmişti ve geçemedik. Karanlık oda çok zordu ve bize verilen görevleri yapmaya çalıştık. Ancak ilk odadan bile çıkamadık. Hem kalabalıktık hem de karanlıkta yolumuzu bulmak zordu. Böylelikle görme engelli vatandaşlarla empati kurduk. Benim görme engelli bir arkadaşım oldu. Bu konuda zaten bilgim vardı ama bu merkezde tam anlamıyla empati kurarak onları daha iyi anlamış oldum. Engellilerin yardıma ihtiyacı olduğunda onların hayatını kolaylaştırmamız gerekiyor. İyi öğrenciler engelli vatandaşların hayatını kolaylaştıracak projeler yapabilir” diye konuştu.
 
“Bu merkeze herkes gelmeli”

Farklı engel gruplarını anlatan parkurları tamamlayan Cansu Bor isimli öğrenci, “Burada engellilerin hayatlarındaki farklılıkları daha iyi anladık. Deneyimlerle her birinin hayatını nasıl yaşadığını görebildik. Önceden de engelli bireylerle ilgili dikkatliydim. Burası daha iyi empati yapabilmeme yaradı. Yolda aracıyla dikkatsizlik yapanları görüyordum. İnsanların uyarılmalarına rağmen hatalı davranışlarını yapmaya devam ettiklerini görüyordum. Bence herkesin buraya gelip bunu deneyimlemesi gerekiyor. Çünkü insanlar empati kuramadığı konularda duyarlı davranamayabiliyor. Bunu burada öğrenmeleri gerekiyor” ifadelerini kullandı.
 
“Tekerlekli sandalye parkuru ve karanlık oda zordu”

Öğrenciler arasında yer alan Eylül Asel Alican, “Otizmle ilgili farkındalık çalışması yaptık, engellilikle ilgili çeşitli çalışmalar yaptık. Gayet güzel bir şekilde anlattılar. Rampaların yüzde 6’dan yüksek olması zorladı. Duyusal hassasiyet alanında da sesler ve görüntülerin bize göre çok farklı olduğunu öğrendim. Öğrendiklerimle birlikte engellilere daha farklı yaklaşacağımı düşünüyorum” derken, Ömer Musaf Çiftçi de şöyle konuştu: “Tekerlekli sandalye parkuru zordu. Dönüşleri almakta zorlandım. Karanlık oda, zifiri karanlıktı. Bize verilen görevleri yapmaya çalıştık, zordu. İki dakika içinde masa kurmaya çalıştık ve tabaklara bile ulaşamadık. Ben de engelli biri gördüğünde ona yardım ederek yaklaşacağım.”
 
“Empati kurdum”

Buket Arsal adlı öğrenci ise “Tekerlekli sandalyeye binmekte zorlandım çünkü rampaları dönmek çok zor. Burada bir deneyim yaşadım ve engellilerle empati kurmuş oldum. Otizmle ilgili bölümde de seslerle alakalı deneyim yaşadım. Sesler kendimi farklı hissettirdi. Engellilere karşı daha samimi yaklaşmalı, yardımcı olmalı ve onlarla kaynaşmalıyız. Ben de engellilerin bağımsız hareketleri için yardımcı olacağım” sözlerine yer verdi.

Merkezde eğitim ve farkındalık programına katılmak isteyenler, 0232 293 92 14 numaralı telefon üzerinden iletişime geçebiliyor.